EL ÖRGÜSÜNÜN TARİHÇESİ

İnsanların giyinme ihtiyacı ile başlayıp, artık günümüzün modern dünyasında hobi kavramıyla tanımlanan el örgüsünün tarihçesi, bu el işine gönül veren hanımların ilgisini çekecektir.

Geçmişten Bugüne El Örgüsü

Günümüzde bilindiği gibi; örgü insanların en temel ihtiyaçlarından biri olan giyinme ihtiyacını giderebilmek için ortaya çıkmış ve daha sonra gelişen teknoloji ile hobi ve sosyal alanlarda kullanılan bir el becerisi halini almıştır. Günümüzde ev hanımlarının vazgeçilmez hobisi halini alan olan el örgüsünün çok eski çağlara uzanan ilginç bir geçmişi var.

İnsanın ürünleri iplik kullanarak örmeyi ilk ne zaman düşündükleri net bir tarihi veya en azından bir yüzyılı isimlendirebilmek çok zordur. El sanatlarının geçmişte değindiği tarihi ise sadece yaklaşık verilerdir. Ancak bu yaklaşık veriler de bize fikir ve bilgi veriyor. Eski yazılı kaynaklarda da el örgüsünden bahsedilmektedir.

Bütün bunlardan sonra şöyle bir veri ile başlayabiliriz; el örgüsünün tarihçesi İsa’dan önce V.-VI. Yüzyıllarda (M.Ö.1000) yıllarından eskiye dayanmaktadır.

IMG_20200426_122204

El örgüsü ile ilgili ilk tarihi belgeler Orta Asya’da yapılan arkeolojik kazılarda bulundu. Örgüde ilmeklerin tuzak düğümleri ile bezenişi ve kullanılan gereçlerin sadeliği de örgünün avcı göçebe toplumlarda doğduğu yaklaşımını güçlendirmektedir.

Bütün bu verilere rağmen ilk örmeciliğin M.S. 600 Mısır’da keşfedildiği düşünülmektedir. İlk el örmesi işleri 1589 yılına kadar bugün de kullanımı devam etmekte olan basit şişler, miller ve tığlar ile gerçekleştirilmişti. Bir örme yüzeyi oluşturmak üzere, mekanik araçların kullanımına ise ilk defa 1589 yılında İngiliz William Lee tarafından başlanmıştır. Bir çok şeyde olduğu gibi, örme de Sanayi Devrimi ile gelişti denilebilir. Bir ev işi olmaktan da çıktı, bunun yerine çırçır ve dokuma tezgahlarında ince pamuk ipliği eğrilen fabrikalarda yapılmaya başlandı. Bu da örmenin evde yapılmasından çok daha hızlı ve verimli olmasını sağladı. Daha da önemlisi, ev örücülerinin yüzyıllardır kullandıkları aynı teknikleri kullanarak kaliteli giysilerin ucuza toplu olarak üretilmesini sağladı.

IMG_20201207_114835

El Örgüsü konusunda, İkinci Dünya Savaşı’na kayda değer bir gelişim gözlenmiyor. Ancak savaşın bitmesi ile örme tekniği gelişiminde oldukça önemli ve dikkat çekecek gelişmeler gözlenmeye başlandı. Bu gelişmelerle birlikte, örme kumaşların bir çok alanda daha çok kullanılmaya ve tercih edilmeye başladığını görebiliyoruz.

Artık günümüzde çok kaliteli ve çeşitli ürünleriyle hayatımızda olan iplik firmalarının da çok farklı zevklere hitap eden ürünler ve seçenekler sunmalarıyla el örgüsü işi daha da güzel ve renkli hale gelmiştir.

Sanayi toplumuna geçiş süreci, el örgüsünü ev içinde çoğunlukla hobi seviyesinde üretim sağlayan bir sosyal aktivite haline getirdi. Günümüz kadınları, giyimlerinde büyük oranda hazır kıyafetleri tercih ederlerken, herkesin en kıymetlisi bebekler ve çocuklar için el örgüsü eserler hala daha revaçta.

Hobi kelimesinin tanımında olduğu gibi, el örgüsü de, kar amacı gütmeyen ama işe yarayan ürünler ve eserler ortaya çıkartmayı amaçlamaktadır.

Kendi el emeği ve göz nuru ile üretilen her el örgüsü kıyafet, satın alınanlara nazaran, örenin gözünde paha biçilemez bir konumdadır.

El örgüsünün tarihçesi 'ni bilmek önemli. Ancak yine de, şişler ve tığ ile ilmek ilmek üretilen el örgüsü kıyafetlerin neden hala estetik ve duygusal anlamda ilk sırada yer aldığını anlamamızı sağlıyor.

Sevgilerimizle,

evdeorgu-logo